Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALATU’T-TATAVVU BAHSİ
DEVAM: 25. Gece Namazında Yüksek Sesle Okumak
Ukbe b. Âmir el-Cühenî (r.a.)’den, demiştir ki: Resûlullah (s.a.v.) şöyle buyurdu: “Kur’ân-ı Kerim’i açıktan okuyan, açıktan sadaka veren gibidir, gizli okuyan da gizli sadaka veren gibidir.”
İzah:
Tirmizî, sevâbu’I-Kur’ân; Nesâî, kıyâmu’I-Ieyl; zekât; Ahmed b. Hanbel, IV, 151, 158, 201; Beyhakî, es-Siinenu’l-kübrâ, III, 13.
Bu hadis-i şerifte Kur’an-ı Kerim’in açıktan okunması genellikle riya tehlikesinden uzak olmadığı için açıktan verilen sadakaya, gizli sesle okunması ise ihlâsla verilen gizli sadakaya benzetiliyor. Bu hadis-i şerifle ilgili olarak İmam Tirmizî şunları söylemektedir: Bu hadis, “Kur’an’ı gizli olarak (içinden) okuyan kimse, aşikâr okuyan kimseden daha üstündür” anlamına gelmektedir. Çünkü gizli sadaka ilim adamları nezdinde aşikâr sadakadan daha üstündür. Bunun sebebi ilim adamlarınca kişinin kendini beğenmişlikten ve gösterişten kurtulması ile izah edilmektedir. Zira amelini aşikâre yapan bir kimse amelini gizli yapan kimseye nisbetle kendini beğenme tehlikesiyle daha çok yüz yüzedir.[Tirmizî, sevâbu’l-Kur’ân]
Sadakanın verilişi ile ilgili olarak Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyuruluyor: “Sadakaları açıktan verirseniz o ne güzel, eğer onları gizler, onları (bu suretle) fakirlere verirseniz işte bu sizin için daha hayırlıdır.”[Bakara 271]
Tirmizî’nin de dediği gibi bu hadis-i şeriften, sessiz okumanın sesli okumaya nisbetle daha üstün olduğu anlaşılırsa da daha önce geçen 1329 numaralı hadiste görüldüğü gibi Nebi (s.a.v.)’in kısık sesle Kur’an-i Kerim okuyan Hz. Ebu Bekr’e, “Ey Ebû Bekr sesini biraz yükselt” buyurması orta yükseklikte bir sesle Kur’ân okumanın kısık sesle okumadan daha faziletli olduğunu gösterir. Bu bakımdan hadis-i şerifte.geçen; “açıktan okumak” -sözüyle “haddinden fazla yüksek sesle okumak” kast edilmiş olabileceği gibi “gizli okumak” sözüyle de “orta yükseklikte bir sesle okumak” kastedilmiş olabilir.
Hadis-i şeriften şöyle bir mânâ çıkarmak da mümkündür. Aslında Kur’an-ı Korim’in orta yükseklikte okunması daha faziletlidir. Fakat durum sessiz okumayı icabetttirdiği zaman, sessiz okumak daha faziletlidir.[Nesâî, kıyâmu’l-leyl] Esasen Fahr-i Kâinat Efendimizin teheccüd namazlarında bazan cehren bazan da gizli okuması [1328 no’Iu hadis.] da bunu gösterir.