Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALAT BAHSİ
49. Karanlıkta Namaza Gitmenin Fazileti
Büreyde’den rivayet edildiğine göre, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: “Karanlıklarda mescidlere çokça yürüyenleri, kıyamet gününde tam (bir) nur ile müjdele”
Diğer tahric: Tirmizî, salat; İbn Mace, mesacid; ibn Huzeyme, sahih
AÇIKLAMA: Hadis-i şerifte geçen karanlık, gece karanlığına şamil olduğu gibi havanın bulanık veya sisli olmasına da şamildir. Böyle durumlarda namaza gitmeyi ihmal etmeyip cemaate devam edenleri Resu-lullah kıyamet gününde nurla müjdelemiştir.
Metinde geçen بَشِّرْ kelimesi, sevindirici haber manasına gelen ِِالبَشِّارْةِ kökünden müjdele manasına gelen emirdir. Bu emir, Resülullah’tan belirli olmayan ve müjdeleme vasfı bulunan bir müslümana, özellikle alimlere tevcih edilmiş bir emirdir. الْمَشَّائِينَ kelimesi yürümek manasına gelen الْمَشّي kökünden mübalağalı ism-i failin çoğuludur. Bu şekildeki ifadeler, belirli bir işi birden fazla yapanlar için kullanılır. Buradaki manası ise, “çokça gidenler” demektir. Bundan da anlaşılıyor ki tesadüfen gidenlerle seyrek gidenlere bu müjde varid değildir.
النُّورِ التَّامِّ “eksik olmayan tam nur” demektir ki, mü’minler için Cennete girinceye kadar devam edecek nurdur. Münafıklar içinse dilleri ile de olsa kelime-i tevhid ve kelime-i şehadeti telaffuz ettikleri için başlangıçta bir an görülecek sonra sönecektir. Karanlıkta kalan bu münafıklar mü’minlere, “ne olur bize bakın da nurunuzdan faydalanalım” diyeceklerdir. Onlara alaylı bir ifade ile “arkanıza dönün nuru orada arayınız” denecek, döndüklerinde de onlarla mü’minler arasına bir sur çekilecek mü’minler tarafından olan iç bölümü rahmet, münafıklar tarafında kalan dış bölümde ise, azab olacaktır. (Hadid suresi14. ayet’e bak!).
Gece karanlıkları tepeleyerek camiye gidenleri nurla müjdeleyen hadis-i şerifler pek çoktur. Nitekim Taberani’nin Ebu Hureyre’den rivayet ettiği hadis-i şerifte Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurur: “Karanlıklar arasında mescitlere gidenleri muhakkak ki Allah Teala kıyamet günü parlak bir nurla aydınlatacaktır.”
Yine Taberanî Ebu Derda’dan, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’in şöyle buyurduğunu rivayet etmektedir: “Gecenin karanlığında mescide giden kıyamet günü nur içinde Allah’ın huzuruna varacaktır.”
Taberanî, Ebu Umame’den de Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’in şöyle buyurduğu rivayet etmiştir: “Karanlıklar içerisinde geceleyin camiye gidenleri kıyamet gününde nurdan minberlerle müjdele ki insanların korktuğu o günde onlar korkmayacaklardır.”
Ayrıca îbn Hibban’ın Sahîh’înde rivayet etmiş olduğu: “Gece karanlığında camiye gidenlere Allah (c.c.) kıyamet günü nur verecektir.”
İbn Mace, Hakim, İbn Hüzeyme’de nakledilen Sehl b. Sa’d hadisinde Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), “Karanlıklarda camiye gidenler kıyamet günü tam nur ile müjdelensinler” buyurmaktadır. (İbn Huzeyme, Sahih, II, 377).
Hatta karanlıklarda devamlı gidip gelmeye gonul verenlerin dünyada da bu nurdan nasiblendiklerine dair rivayetler vardır. Nitekim Buharı Enes b. Malik (r.a.)’ın şöyle dediğini rivayet etmiştir: “Nebi (s.a.v.)’in ashabından iki zat [Ahbal b. Bişr el-Eşhelî ile Useyd b. Hudayr el-Eşhelî (Uveym b. Saide e’-Eşhelî) [bk. Tecrid Tere. II, 410.] karanlık bir günde Nebi (s.a.v.)’nin nezdinden önlerinde parlayan çıraya benzer iki şey olduğu halde çıktılar. Birbirlerinden ayrıldıktan sonra o çıralar da onlarla beraber ayrıldılar, her birinin evine varıncaya kadar (yollarını aydınlattılar)”