Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
MENASİK BAHSİ
DEVAM: 86. El-Muhassab’da Konaklamak
Ebû Hureyre (r.a.)’den rivayet olunduğuna göre, Resûlullah (s.a.v.), Minâ’dan (Mekke’ye) dönmek istediği zaman “inşallah yarın (Muhassab’da) konaklarız” buyurmuştur (Hz. Ebû Hureyre bu rivayetine devamla bir önceki 2010. hadisin) aynısını nakletmiş (fakat bir önceki hadisin) baş tarafını (teşkil eden cümleleri) ve (Hayf vadidir” (cümlesini) rivayet etmemiştir.
İzah:
Buhârî, hac; Müslim, hac, el-Fellıii’r-rabbânî, XII, 228; Beyhakî, es-Sünenü’l-kübrâ, V, 160.
Nefr (dönmek) kelimesinden Minâ’dan hacla ilgili görevleri bitirdikten sonra veda tavafı yapmak üzere Mekke’ye dönmektir. Bilindiği gibi memleketlerine acele dönmek durumunda olanlar bayramın üçüncü (Zilhicce’nin onikinci) günü cemrelere taşlan attıktan sonra Mekke’ye dönebilirler. Acelesi olmayan kimseler Zilhiccce’nin onüçüncü günü de Minâ’da kalıp cemrelere taşları attıktan sonra Mekke’ye dönerler. Zilhicce’nin onikinci günü güneş batmadan Minâ’dan ayrılıp Mekke’ye dönmeye “Nefr-i evvel” yani “birinci dönüş” denir. 1905 numaralı hadis-i şerifte de açıklandığı gibi Fahr-i Kâinat Efendimizin Veda Haccında Minâ’dan Mekke’ye dönüşü bayramın dördüncü gününde olmuştur. Binaenaleyh konumuzu teşkil eden hadiste söz konusu edilen Minâ’dan Mekke’ye dönüş ”nefr-i sâni – ikinci dönüş” denilen ve Zilhicce’nin onüçüne rastlayan dönüştür.
Bu hadis bir önceki hadisin bir benzeridir. Ancak bir önceki hadiste geçen Hz. Usâme’nin; “Ya Resûlullâh yarın nerede konaklayacaksın?” anlamındaki sorusu, Resûl-i Ekrem’in de Ona: “Akîl bize bir ev mi bıraktı?” ki diye verdiği cevap bir de; “Hayf vadidir” cümlesi bu hadiste yoktur. Bu hadisle ilgili açıklama bir önceki hadis-i şerifte verilmiştir.