Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SUNNE BAHSİ
12. Fitne Zamanında (Fitneyi Körükleyecek) Söz Söylemekten Kaçınmak Gerekir
Muhammed ibn Abdullah el-Ensari ile Ebu Bekre’den (rivayet edildiğine göre): Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem Hasen İbn Ali için: “Benim şu oğlum Seyyiddir. Onun vasıtasıyla Allah’ın ümmetimden iki cemaatin arasını düzelteceğini ümid ediyorum” demiştir.
Hammad hadisinde (bulunan ifadeye göre Hz. Nebi Hz. Hasan için şöyle) demiştir: “Umarım Allah onun vasıtasıyla, müslümanlardan iki büyük topluluğun arasını düzeltir.”
İzah:
Buhari sulh; fedailü ashabi’n-nebiy, menakıb; Tirmizi, menakıb; Nesai, cum’a; Ahmed b. Hanbel, V, 38, 44, 49, 51.
Hattabî’ye göre “seyyid” kelimesi “Halk’ın çoğunluğu” anlamına gelen “sevad” kökünden gelir. Halkın büyük çoğunluğunun idaresini elinde tutan ve onları idare eden başkan anlamına gelir.
Mevzumuzu teşkil eden bu hadis-i şerif, özellikle fitne dönemlerinde her söz’ün kötüye yorumlanması ve dolayısıyla fitne’nin körüklenmesine sebep olması tehlikesi kuvvetle muhtemel olduğundan, bu dönemlerde münakaşalara girmekten ve münakaşayı devam ettirmekten kaçınmanın lüzum ve ehemmiyetini ifade ettiği gibi, Hz. Hasan İbn Ali’nin ileride iki müslüman cemaat’in arasında çıkacak olan ihtilafları önleyeceğini haber vermesi bakımından da Hz. Nebi’in istikbale ait verdiği haberlerle ilgili bir mucizesini teşkil etmektedir.
Gerçekten de, Hz. Hasan (r.a.), Hz. Nebi’in vefatından sonra, Iraklılar’la Şam’lılar arasında anlaşmazlıkta, bir fitne’nin çıkmasını önlemek amacıyla hakkı olan halifelik davasından vazgeçmiş bu suretle iki büyük müslüman topluluğun arasını düzeltmiştir. Bu iki topluluğun aralarında anlaştıkları sene, Larihe “ittifak senesi” olarak geçmiştir.
Hadis-i şerifte Hz. Nebi’in her iki topluluktan “İslam topluluğu” diye bahsetmesi ise, Muaviye taraftarı olan Şam halkının da, Hz. Ali taraftarı olan Irak halkının da, gerek Hz. Ali ile Hz. Muaviye arasında cereym eden savaşlara, gerekse onların uzantısı olan daha sonraki savaşlara, katıldıkları için, dinden çıkmamış olduklarına delâlet etmektedir.