Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
ŞEHR-İ REMEDAN BAHSİ
DEVAM: 1. Ramazan Ay’ı Gecelerini (İhya Etmenin Fazileti)
Âişe (r.anhâ)’dan; demiştir ki: Ramazanda halk mescidde kendi başlarına ve dağınık bir şekilde namaz kılıyorlardı. Resûlullah (s.a.v.) bana (bir hasır sermemi) emretti. Ben de kendisi için bir hasır serdim. Onun üzerine namaza durdu.
(Râvi hadisin bundan sonraki kısmında) şu (önceki 1373. hadiste anlatılan) olayı (nakl etti). Hz. Âişe bu hadiste -Nebi (s.a.v.)’i kast ederek- dedi ki; “Ey insanlar şunu iyi biliniz ki, vallahi Allah’a şükürler olsun, bu geceyi gafil olarak geçirmedim. Sizin durumunuz da bana gizli kalmadı.” buyurdu.
İzah:
Buhârî, teheccüd; Müslim, müsâfirîn; Nesaî, kıyâmu’l-leyl; Muvatta, ramazan; Ahmed b. Hanbel, IV, 177.
Bu hadis-i şerif bir numara önce tercümesini ve şerhini sunduğumuz hadisin tamamlayıcısı durumundadır. Buhârî’de bu hadis şu mânâda rivayet olunmuştur: “Resûl-i Ekrem (s.a.v.) ramazanda mescid-i saadette i’tikâf için hasırdan bir hücre ittihaz etmişti. Ramazan-i şerifin son on gecesinde bir kaç gece buradan çıkıp cemaatle hem farz hem de teravih namazı kılmıştı. Nihayet cemaatin hücum ettiğini görünce yalnız yatsı namazını kıldırıp bu hasır odasına çekilmiş, teravih için çıkmamıştır. Resûl-i Ekrem’in hücresinde sesi duyulmayınca uyudu zannedilerek uyansın ve çıksın diye bazı sahâbîler öksürmeğe başladı. Bunun üzerine Resûl-i Ekrem kendisini beklemekte olan ashaba hitâbederek şunları söyledi:
“Cemaatle teravih kılmak hususunda sizde gördüğüm bu arzu devamlıdır. Fakat böyle cemaat halinde bu ibâdete devam ederken teravihin farz kılınmasından korkuyorum. Ey nâs! Bu namazı evinizde kılınız. Farz namazlardan başka sünnet ve nafileleri kişinin evinde kılması daha faziletlidir.”
Hadis-i şerif farklı ifâde ve ibarelerle muhtelif kişiler tarafından rivayet edilmiştir. Muhammed b.Nasr da meşhur “Salatü’1-leyl” isimli eserinde bu hâdiseyi naklettikten sonra Resûl-i Ekrem’in halka hitaben yaptığı bu konuşmayı şöyle rivayet etmiştir:
“Ey nas! Allah’a hamd olsun ki, bu geceyi gafil olarak geçirmedim ve sizin durumunuz da bana gizli kalmadı. Fakat (bu namazın) sizin üzerinize farz kılınacağından endişe ettim. Binaenaleyh siz gücünüzün yeteceği amellere bakınız. Siz amel etmekten usanmadığınız müddetçe Allah da sevabını vermekten vazgeçmez.”
Gerçekten gerek Muhammed İbn Nasr’ın bu rivayetinde gerekse Ahmed b. Hanbel’in rivayetinde “o gece Mescidin tıklım tıklım dolu” olduğu ifade ediliyor.[Bennâ, A. Abdurrahman, el-Fethu’r-Rabbânî, V, 13.]
Bu hadisle ilgili açıklama bir önceki hadisin şerhinde geçtiğinden burada tekrara lüzum görmedik.