Sünen-i Ebu Davud – SÜNEN EBU DAVUD

SÜNEN EBU DAVUD

VASAYA BAHSİ

5. Ana, Baba Ve Yakınlar İçin Vasiyvet Edilmesini Emreden ayetin Neshedilmesi

İbn Abbas’dan (rivayet olunduğuna göre, İslâmiyetin ilk yıllarında) vasiyyet “Eğer bir hayır (mal) bırakacaksa anaya, babaya, yakınlara ve uygun biçimde vasiyyet etmek…”[Bakara 180.] (âyetinin emrine uygun bir) şekilde yapılır idi. Nihayet miras âyetiyle neshedildi.

İzah:

Nisa sûresinin nıirasla ilgili 11-13 numaralı âyetleri gelmezden önce, kişinin bıraktığı maldan anne, baba ve akrabasına bir pay verilmesini vasiyvet etmesi bu âyetle farz kılınmış idi. Fakat Nisa sü­resindeki miras âyetiyle anne babanın ve akrabanın mirastan alacakları his­seler belirtildiğinden, Hz. Peygamber “Allah her hak sahibine hakkını ver­miştir. Artık vârise vasiyyet olmaz.”[2870 nolü hadis.] buyurarak bu âyetin akrabaya vasiy­yet hükmünü neshetmiş, yani yürürlükten kaldırmıştır. Bazı bilginlere göre; aslında miras âyetinin inmesiyle yakın akrabaya vasiyyet hükmü neshedilmiş ise de mirastan payı olmayan uzak akrabaya vasiyyet hükmü farz ola­rak baki kalmıştır.

Mesela erkek evladı, ana ve babası bulunduğu zaman, ölünün kız kardeşine miras düşmez. “Amcaları bulunan çocuğa, dedesinden miras kal­maz. Babası yahut erkek evladı bulunan kimsenin, amcasına, halasına, da­yısına, teyzesine miras düşmez, işte bu gibi kimseleri zaruretten kurtarmak için bunlara bir miktar malı vasiyyet etmek bu âyetle emredilmektedir. hadislerle vasiyyet mecburiyeti kaldırılmıştır. Ancak vasiyyet caizdir. Kişi mi­ras düşmeyen akrabasına vasiyyet edebileceği gibi başkalarına da vasiyyet edebilir.