SÜNEN EBU DAVUD
HARAC – İMARA – FEY’ BAHSİ
DEVAM: 23-24. Hayber Topraklarının Hükmü İle İlgili Hadisler
Enes b. Mâlik’den demiştir ki: Rasûlullah (s.a.v.) Hayber’e savaş açtı. Orayı savaş zoruyla ele geçirdik, (orada bir mikdar) esir ele geçirildi.
İzah:
Müslim, Cihâd
Hayber yahudice kale demektir. “Buraya ilk yerleşen Hay-ber isminde biridir. Sonraları bu isim oraya verilmiştir.” diyenler de vardır.
Hayber, Medine ile Şam arasında verimli ve hurmalık bir vaha olup, Medine’ye altı konak mesafededir.[Davudoğlu A, Sahih-i Müslim Tercüme ve Şerhi V1II-624.]
Mevzumuzu teşkil eden bu hadis-i şerifte, Hayber’in sulh yoluyla değil savaşla, kahren alındığı ifade edilmektedir. Mâzirî’nin dediği gibi “Bu sözün zahiri bütün Hayber’in kahren alınmış olmasını iktiza eder. Halbuki Ma-lik’in îbn Şihab’dan rivayetine göre, bir kısmı kahren bir kısmı da sulh yolu ile alınmıştır. Ebû Davud’un Süneninde rivayet ettiği “Rasûlullah (s.a.v.) Hayber’i ikiye taksim etti, yarısını da müslümanlara ayırdı.”[3010 numaralı hadis.] Hadisi de müşkül kalır. Bunun cevabı bazı ulemanın söylediği şu sözdür; Hayber’in etrafında çiftlikler ve köyler vardı. Bunları sahipleri terk edip gitmişlerdi, işte bu yerler sırf Nebi (s.a.v.)’e mahsustu ve Hayber arazisinin yarısını teşkil ediyordu. Geri kalan yerleri ise harple alınmıştı ki, bunlar da gazilere taksîm edildi.[Davudoğlu A, Sahih-i Müslim Tercüme ve Şerhi VIII, 525-526.]”
Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar