Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALAT BAHSİ
DEVAM: 114. “Namaz Kılanın Önünden Geçen Hiçbir Şey Namazı Bozmaz’* Diyenler(İn Delili Olan Hadisler)
Ebu’l-Veddak demiştir ki: Kureyşli bir genç, namaz kılmakta olan Ebu Said el-Hudrî’nin önünden geçmek istedi. O da engel oldu. (Genç) tekrar geçmek isteyince (Ebu Said o’na yine) engel oldu. (Bu durum peşi peşine) üç defa (vuku buldu. Ebu Saîd) namazı bitirince şöyle konuştu: Namazı hiçbir şey bozamaz. Lakin Nebi (Sallallahu aleyhi ve Sellem); “Gücünüz yettiği kadar (önünüzden geçene) mani olunuz. Çünkü o şeytandır” diye buyurmuştur.
Ebu Davud dedi ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’den (rivayet edilen) iki haber birbiriyle çelişirse, ondan sonra sahabe-i kiram (r.a.)’ın hangisiyle amel ettiğine bakılır (ve o tercih edilir)
Benzer tahric: bk. Beyhakî, es-Sünenu’l-kübra
AÇIKLAMA: Bu hadis-i şerif, namaz esnasında bir kimsenin önünden insan veya herhangi bir hayvanın geçmesiyle namazın bozulmayacağına ve iadesinin gerekmeyeceğine delalet etmektedir. Halbuki daha önce geçen hadis-i şeriflerin bazıları, bazı yaratıkların önünden geçtiği kimsenin namazını bozacağını ifade etmekteydi.
Bilindiği gibi musannif Ebu Davud aralarında tearuz görülen hadisleri ayrı ayrı bablarda nakleder. Ebu Davud bu babtaki hadislerle daha önce geçen hadisler arasında görülen tearuzla ilgili olarak, “sahabilerin bu hadislerden hangisiyle amel ettiğine bakılır” demekte ve bu sözleriyle, “sahabilerin kendisiyle amel ettiği hadis tercih edilir” demek istemektedir.
Şu da unutulmamalıdır ki, her zaman bir sahabinin rivayet ettiği hadis, o sahabinin o mevzudaki görüşünü ortaya koymayabilir. Çünkü sahabi o hadise başka bir mana vermiş olabilir. Nitekim daha önce geçen kadının eşeğin, köpeğin vs. geçmesiyle namazın bozulacağını ifade eden 703, 704 numaralı hadisleri İbn Abbas rivayet ettiği halde, eşeğin, önünden geçtiği kimsenin namazını bozmayacağını ifade eden 715 no’lu hadisi de yine kendisi rivayet etmiştir. 703-704 no’lu hadis-i şeriflerdeki “namazı bozar” sözünü de sahabe-i kiram ve” onları takib eden ulema “namazın özünü teşkil eden huşu’u bozar” şeklinde anlamışlardır.
Beyhakî’nin rivayetine göre, kadının, köpeğin ve eşeğin önünden geçtiği kimsenin namazını bozup bozmayacağına ilişkin bir soruya Hz. İbn Abbas, “namaz bozulmaz fakat mekruh olur” cevabını vermiştir. Bunun misalleri pek çoktur. [Misaller için bk. Bezlü’l-Mechud, IV, 394 – 395]