SÜNEN EBU DAVUD
EDEB BAHSİ
124-125. Kölenin (Efendisine Karşı) Samimi Olması Hakkında
Abdullah b. Ömer’den (rivayet edildiğine göre); Rasûlullah (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Muhakkak ki köle efendisine karşı samimi olup Allah’a ibadetini de güzel yaparsa, onun için iki defa sevap vardır.”
İzah:
Buhari, ıtk; Müslim, eyman; Ahmed II, 20, 102, 142.
“Samimiyet” diye tercüme ettiğimiz “nasaha” kelimesi “nasihat” kökünden alınma olup nasihat edilen kimseye hazz ve nasip toplamak manasına gelir ki bundan murad, halinin iyiliğini istemek, onu noksanlardan kurtarmak ve hilekârlıktan tasfiye etmektir.
Bu rivayetler, köleyi dürüst hareket ederek sahibinin malında samimâ-ne çalışmaya, onu korumaya teşvik etmektedir. Çünkü köle sahibinin malında bir çoban mesabesindedir. Çoban sürüsünden nasıl mes’ulse o da sahibinin malından öyle mes’uldur.
İki ecir meselesine gelince, bunun biri sahibine canla başla hizmet ettiği için, diğeri de Rabbine güzelce ibadet ettiğindendif. Burada “kölenin ecri sahibinin ecrinden fazla olmuyor mu?” diye bir sual hatıra gelebilir-se de Kirmanı bunda bir mahzur olmadığını bildirmiştir. Yahutta bir cihetten kölenin ecri fazla, başka cihetten de sahibinin ecri fazla olabilir.
Kölenin memlûk yani nıilk olmakla vasıflandırılması, her köle memlûk, yani milk olmadığı içindir. Çünkü köle sözü umumidir. Bütün insanlar Allah’ın kullan, köleleridir. Fakat herbiri memlûk değildir.
Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar