Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
EDEB BAHSİ
DEVAM: 117-118. Mektup Yazarken Kişi Önce Kendi İsminden Başlar
el-Alâ b. el-Hadremî’den (rivayet edildiğine göre) kendisi Nebi (s.a.v.)’e mektup yazmış da (sıra isminin zikrine gelince “el-Alâ’dan Allah’ın Rasulüne” şeklinde önce) kendi isminden başlamış.
İzah:
Bu hadis-i şeriflerde el-Alâ b. Hadramî’nin Bahreyn’de vali iken Hz. Nebie yazdığı mektuplara “Bismillahirrahmanirrahim, el-Alâ’dan Allah’ın Rasulüne” şeklinde Besmeleden sonra, önce kendi ismini zikrederek başladığı, Hz. peygamberin de onun bu uygulamasını iyi karşılanmasıyla kişinin yazdığı mektuplara besmeleden sonra kendi ismiyle başlamasının takriri sünnet halinde yerleştiği ifade edilmektedir.
Nitekim, Hz. Nebiin Bizans kralı Herakliyüs’e yazdığı mektupta “Rahman ve Rahim olan Allah’ın adıyla! Allah’ın kulu ve Resulü Muhammed’den Rumların büyük reisi Hekakliüs’e” şeklindedir.[Ebû Davud, 5136 nolu hadis.]
Hz. Nebi’in bu uygulamayı; “O, Süleyman’dan geliyor. Rahman ve Rahim olan Allah’ın adıyla”[Neml 30] âyetinden aldığı şüphesizdir.
Hafız İbn Hacer’in Fethü’l Bâri’deki açıklamasına göre mektuplara bu şekil başlamak sünnettir. Cumhuru ulemanın görüşü budur. Her ne kadar en-Nehhas sahabenin bu konuda icmaı bulunduğu söylemişse de bu iddia doğru değildir. Çünkü sayıları az da olsa bu görüşe katılmayan sahabilerin bulunduğu bir gerçektir.
Bazılarına göre, bu sünnet seviye itibariyle yüksek olan kimseler için geçerlidir. Fakat oğlun babaya mektup yazması gibi sıradan mektuplarda adaba uygun olan önce mektup yazılan kimsenin ismini zikretmektir. Fakat mektubu yazanın kendi ismiyle başlaması da caizdir. Nitekim mevzu-muzu teşkil eden hadis-i şerif de buna delâlet etmektedir.