Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
NİKAH BAHSİ
DEVAM: 18-19. Nikah Akdinde Velinin Lüzumu
Ebu Musa’dan rivayet olunduğuna göre, Nebi (s.a.v.); “Velisiz nikâh olmaz*’ buyurmuştur.
Ebû Dâvud dedi ki: O Yunus, Ebu Bürde’den; İsrail’de Ebu İshak vasıtasıyla Ebu Bürde’den (rivayet etti).
Buharî, nikah; Tirmizî, nikah; İbn Mâce, nikah; darimî, nikah, Ahmed b. Hanbel, 1, 250; IV, 294, 413, 418; VI, 260.
İzah:
Musannif Ebû Davud’un metnin sonuna ilâve ettiği ta’likten anlaşıldığına göre hadisin râvilerinden Yunus b. Ebi İshak bu hadisi Ebu Bürde’den bizzat kendisi rivayet etmiştir. Kendisiyle Ebû Bürde arasında Ebu İshak yoktur. Gerçekten imam Tirmizî’nin şu sözününde bu gerçeği teyid etmekte olduğu açıktır: “Ebu Ubeyde el-Haddad ise, Yunus b. Ebi İshak’tan (o) Ebu Bürde’den (o) Ebu Musa’dan (O’da) Peygamber (s.a.v.)’den rivayet etti.” Bu senette Ebu İshak’tan bahsetmedi. Fakat el-Haddad’ın dışındaki râviler Yunus ile Ebu Bürde arasında Ebu îshak’ın da bulunduğunu söylediler”[Tirmizî, nikah] Bu konuda ulemadan bir cemaat de el-Haddad gibi düşünmüş ve bu hadisin senedinde Yunus ile Ebu Bürde arasında Ebu îshak’ın bulunmadığını söylemişlerdir. Nitekim Hakim de Müstedrek’inde bu görüşten hareket etmiştir. [Hakim, el-Müstedrek, II, 171.] Metinde geçen “nikah yoktur” sözü iki manaya gelebilir:
1. Buradaki olumsuzluk edatı gerçek mânâsında kullanılmış olabilir, bu durumda cümle “velisiz kıyılan nikâh kıyılmamış sayılır ve hükümsüzdür’l anlamına gelir.
2. Olumsuzluk, nikâh akdinin aslî unsurları ile ilgili olmayıp vasıfları, sıhhati ve kemâli ile ilgili olabilir. Fıkıh kitaplarında ayrıntılı olarak açıklandığı üzere bu iki durum hükümleri ve neticeleri bakımından biribirle-rinden çok farklıdırlar.