Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALAT BAHSİ
DEVAM: 18. Mescide Girerken Okunacak Dua Ve Zikirler
Hayve b. Şüreyh dedi ki; Ukbe b. Müslim ile karşılaştım ve O’na: “Duydum ki, sen Abdullah b. Amr b. el-As’tan Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ‘İn mescide girerken: “Lanetlenmiş şeytandan, ulu Allah’a, O’nun kerim zatına ve kadim kuvvet ve galebesine sığınırım” diye dua ettiğini rivayet etmişsin, öyle mi?,dedim.
Hepsi bu kadar mı? dedi. Evet, dedim. Dedi ki: Mescide giren bunu söyleyince şeytan: “Günün geri kalan kısmında da benden emin oldu” der.
Hadisi sadece Ebu Dayud rivayet etmiştir.
AÇIKLAMA: Son cümle birinci’nin failinin Ukbe olduğu göz önune alınarak terceme edilmiştir. Failin Hz. Nebi’e raci olması da muhtemeldir. Bu durumda bir hazf söz konusudur. O zaman mana; “Ukbe, hayır hadis bitmedi, tamamı şudur: Resulullah (s.a.v.); mescide giren bunu söyleyince şeytan, günün geri kalanında da benden eminoldu der, buyurdu” şeklinde olur.
Hadis-i şerifte “zatına” diye terceme ettiğimiz “vech” kelimesi müteşabih lafızlardandır. Bu gibi lafızlara hicri 5. asra kadar ki alimler mana vermemişler, “Allah mahlukattan hiç bir şeye benzemediği için, biz bu gibi kelimelere mana vermeyiz, olduğu gibi inanır kabul ederiz” demişlerdir. Bunlardan sonra gelen alimler ise bütün müteşabihleri te’vil etmişler ve “vech”den muradın, Kur’an lügatinin muktezasınca zat olduğunu söylemişlerdir.
“Lanetlenmiş şeytandan” diye türkçeleştirdiğimiz terkibteki kelimesi, Allah’ın kapısından kovulmuş, taşlanmış, lanetlenmiş demektir. Menhel sahibi, burada kast edilenin “Lanet ve sema alevleri ile taşlanmış” manasında olduğunu söyler.
Şeytan, tercih edilen görüşe göre “Haktan uzak oldu” manasına gelen fiilinden türemiştir. İbn Abbas’ın dediğine göre, “insan cin ve hayvandan, azgın olanlara şeytan denilir. Hususi manası ile: Hz. Adem’e tazim secdesi yapmaktan imtina ederek Allah’ın emrine isyan eden ve Allah’ın huzurundan kovulan varlıktır. Aslının, cin mi, melek mi olduğu ihtilaflıdır. Nesefi’nin beyanına göre, Hz. Ali, İbn Abbas ve İbn Mes’ud şeytanın melek olduğunu söylemişlerdir. Hasan el-Basri ve Katade cin olduğunu söyleyenlerdendir.Cahız’dan meleklerin ve cinlerin aynı cinsten oldukları görüşü nakledilmiştir. Her görüş sahibinin kendilerine göre delilleri vardır. Ancak Kehf (18) 50. ayette şeytanın cinlerden olduğu açıkça belirtilmiştir.
Bazı Hükümler