Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
VİTR BAHSİ
DEVAM: 23. Dua’nın Fazileti Ve Âdabı
Zeyd b. el-Hubâb bu (önceki 1493.) hadisi Mâlik b. Miğvel’den rivayet edip (Resulullah -s.a.v.-‘in): “Şüphesiz Allah azze ve celleden, onun ism-i azamıyla istedi(n) (buyurduğunu) söyledi.
—- Bu cümle bazı nüshalarda = şüphesiz Allah (c.c.)’den onun ism-i azamiyle istedin” şeklinde muhatap sigasiyle kullanılmıştır. Tercemede bu farka parantezle işaret edilmiştir.
İzah:
Bu hadis bir öncekinin farklı bir naklidir. Bu farklılığın önceki rivayete t?ir ilâve olması muhtemel olduğu gibi o rivayetteki “şüphesiz Allah’tan kendisi ile istenildiğinde mutlaka verdiği, dua edildiğinde kabul ettiği bir isimle istedin” cümlesinin yerine konulmuş olması da muhtemeldir. İkinci ihtimâl gözönüne alınırsa Hz. Peygamber mes-cidde dua eden adamın dediklerini duyunca önceki rivayete göre yukarıdaki sözlerini buna göre ise, “şüphesiz Allah’tan onun ism-i azamıyla istedi” sözünü söylemiş olur. Müellif bu farka işaret için bu rivayeti kitabına almıştır.
Bu hadis ism-i âzamin Allah’ın isimlerinden biri olduğunu gösterir. Mün-zirî, Muhtasarı Ebû Dâvud’da şeyhi Hafız Ebu’l-Hasen el-Makdisî’nin şöyle dediğini kaydeder: “Bu (hadisin) isnad(ı) ta’nı mümkün olmayan bir isnaddir. Bu konuda bu isnaddan daha güzel bir isnadla rivayet edilen bir hadis bilmiyorum. Bu Allah (c.c.)’in ismi azam diye bir ismi olduğunu kabul etmeyenlerin görüşlerinin bâtıl olduğuna delâlet etmektedir.”
Allah’ın isimlerinden birisinin ism-i âzam olduğunu kabul etmeyenler, Allah’ın tüm isimlerinin âzam (en büyük) olduğunu bunlar arasında üstünlüğün bulunmadığını söylerler. Bunlar hadislerdeki “âzam: en üstün, “en büyük” kelimesinin “Azîm: büyük” manasına geldiğini söylerler. Ancak bu şekilde bir te’vile hiç ihtiyaç yoktur. Çünkü bazı sûre ve âyetlerin diğerlerine nisbetle daha üstün olması caiz olduğu gibi sadece Allah’ın bildiği hikmetlerden dolayı bazı isimlerin diğerlerinden üstün olması da mümkündür.
İsm-i âzamin Kur’an-ı Kerim’in neresinde olduğuna dâir malumat 1496. hadiste gelecektir.