Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
MENASİK BAHSİ
DEVAM: 79. Umre
Enes (r.a.)’den rivayet olunduğuna göre, Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem dört umre yapmıştır: Haccıyla birlikte yapmış olduğu umresinin dışında hepsi de Zilka’de ayında (yapılmış)tır.
Ebû Dâvûd dedi ki: Ben buradan itibaren (nakledeceğim sözleri) Hudbe (b. Halid)’den sağlam olarak aldım. Bu sözleri Ebu’l-Velid’den de işittim. (Ama iyi zabt edemediğim için ondan işittiklerimi nakletmiyorum. Hudbe’den işittiklerimi nakletmekle yetiniyorum):
Diğer tahric: Buhari, meğâzî; Müslim, hac; Tirmizî, hac; İbn Mâce, menâsik; Dârimî, menâsik; Ahmed b. Hanbel, I, 246, 321; II, 139; III, 134, 256, IV, 297.
İzah:
Hudeybiye Umresi yahut Hudeybiye’den (yapılan) umre Zilkade ayında (yaptığı) Kaza Umresi Zilkade ayında ganimetleri taksim ettiği sırada Ci’râne’den (ihrama girerek yaptığı) umre ve haccıyla birlikte (yaptığı) umre.
Açıklama:
Resûl-i Ekrem Efendimiz Zilka’de ayında umre yapılamayacağı yolundaki Câhiliyye inancını yıkmak amacıyla ve Zilkade ayının faziletinden dolayı Veda Haccıyla beraber yaptığı umrenin dışında bütün umrelerini Zilka’de ayında yapmıştır. Gerçi Veda Haccıyla birlikte yaptığı umreyi Zilhicce ayında yapmıştır, ama onun için ihrama yine de Zilkade ayında girmiştir.
Musannif Ebû Dâvûd bu hadisi Ebu’l-Velid et-Tayâlisî ile Hudbe b. Hâlid’den rivayet etmiştir. Fakat musannif bu hadisin Ebu’l-Velîd’den duyduğu “Hudeybiye umresi…” diye başlayan cümleden itibaren sonuna kadar olan kısmım pek iyi zabt edemediğinden onları nakletmemiş. Hadisin bu kısmını Hudbe b. Hâlid’den duyduğu lâfızlarla nakletmiştir. Bu kısımda geçen “Hudeybiye umresi yahut Hudeybiye’den” cümlesindeki tereddüt musannıfa ait değil, râviye aittir.
Metinde geçen ganimet savaşta düşmandan ele geçirilen zenginliklerdir. Kur’an-ı Kerîm ganimetlerin beşte birini toplum yararına ayırmıştır: “Biliniz ki ganimet olarak aldığınız şeylerin beşte biri Allah’a, Peygamber’e, yakın akrabalara, öksüzlere, muhtaçlara ve yolculara aittir.”[Enfal 41] âyet-i kerimesinde bu husus açıkça bildirilmiştir.
Huneyn, Mekke ile Tâif arasında Mekke’ye yaklaşık olarak on mil uzaklıkta bulunan bir vadidir. Huneyn Gazvesi Mekke’nin Fethinden sonra hicretin 8. yılında Şevval ayında yapılmıştır.