Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
HARAC – İMARA – FEY’ BAHSİ
DEVAM: 28-29. Sev Ad (Verimli Irak) Toprağı İle Harp Zoruyla Fethedilen Bazı Toprakların (Dağıtılmavıp) Bırakılması
Ebü Hureyre Rasûlullah (s.a.v.)’in (şöyle) buyurduğunu haber vermiştir: “Herhangi bir memleket’e varır da orada ikamet ederseniz, hisseniz oradadır. Hangi belde de Allah’a ve Rasûlüne isyan ederse o beldenin beştebiri Allah’a ve Nebi’ye aittir. Sonra o (geri kalanı da) sizindir.”
Diğer tahric: Müslim, cihad
AÇIKLAMA:
Kadi Iyâz’ın beyanına göre, Rasulullah’ın buradaki ilk cümlesinden murad ihtimal ki fey dır. ikinci cümle ile de ganimeti kasdetmiş olacaktır. Âlimler fey ile ganimet arasında fark görmüşlerdir.
Fey: Küffarın çekilip gitmesi veya m üsl um anlarla sulh yapmaları neticesinde onlardan harpsiz darbsiz alınan mallardır. Bu mallar beştebir ayrılmaksızın müslümanların yararına sarfolunur.
Ganimet: Küffarla harb ederek alınan mallardır. Bunların hükmü beşe taksim edilerek, biri Allah ve Resulünün hakkı olmak üzere ayrıldıktan sonra geri kalanı gaziler arasında taksim olunmaktır. Bazan fey’ ve ganimet kelimeleri müteradif olarak aynı manada kullanıldıkları gibi fey’; dönüş ve gölge manalarınada gelir.
Fey’in beşe taksim edilmeyeceğine kail olanların delili, bu hadistir. İmam Şafiîyegöre, fey’de beşe taksim edilir. İbni’l-Münzir: “Şafiîden önce fey’in beşe taksim edileceğini söyleyen hiç bir âlim bilmiyoruz!” demiştir.[Davudoğlu AhmedSahih-i Müslim, Tercüme ve şerhi VIII 500.]