SÜNEN EBU DAVUD
EDEB BAHSİ
77. Bab
Adiyy İbn Hatem’den (rivayet edildiğine göre), Bir hatip Peygamber (s.a.v.)’in huzurunda bir hutbe okuyarak: “Her kim Allah’a ve Resulüne itaat ederse doğru yolu bulur, kim de onlara isyan ederse…” demiş de (Nebi (s.a.v.) (o hatibe): “Kalk” yahutta “git! Sen ne fena bir hatipsin” buyurmuş.
İzah:
Müslim, cumua: Ebü Davud, hadis no. 1099.
Bu hadisin tamamı Müslim’in Sahih’inde şu manaya gden lafızlarla rivayet edilmiştir:
“Bir adam Nebi (s.a.v.)’in yanında hutbe okuyarak:
Her kim Allah ve Rasûlüne itaat ederse muhakkak doğru yolu bulmuştur. Onlara isyan eden ise muhakkak sapmıştır, demiş. Bunun üzerine Rasûlullah (s.a.v.):
Sen ne fena hatipsin (onlara isyan eden diyeceğine)- Allah ve Resulüne isyan eden- de!”buyurmuşlar.
Kadı Iyaz’ın beyânına göre ulemadan bir cemaat, “Rasûlullah (s.a.v.)’ın hatibe itiraz etmesine sebep o hatibin Allah ve Resulüne ait zamirleri birleştirerek bir tesniye zamiri olarak kullanmasıdır. Çünkü Allah’a ait zamirle Rasûlüne ait zamirin birleştirilerek böyle birlikte beraberce zikredilmesi, en azından uluhiyyet ile nübüvvet arasındaki farkı kaldırıp ikisini birleştirmek gibi tehlikeli bir mana kokusu taşımaktadır. Hz. Nebi’in uğruna baş koyduğu ve hayatı boyunca üzerine titrediği İslamın özünü teşkil eden tevhid akidesine böyle bir gölgenin düşürülmesi karşısında tepkisiz kalması düşünülemez.
Hadis-i şerifte de açıklandığı üzere Hz. Nebi sözü geçen hutbeyi okuyan hatibe sert bir şekilde çıkışarak, Allah ve Rasulünden bu şekilde bahsetmekten onu nehyetmiştir. Bu mevzu (1099) numaralı hadisin şerhinde de geçtiğinden okuyucularımıza oraya da müracaat etmelerini tavsiye ederiz.
Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar