DEVAM: 11. İnsanlar Nefret Etmesinler (Usanmasınlar) Diye Nebi s.a.v. in Ashabına Vaaz Vermek Ve İlim Öğretmek İçin (Onların İstekli Olduğu) Uygun Zamanları Kollaması
حدثنا محمد بن بشار قال: حدثنا يحيى بن سعيد قال: حدثنا شعبة قال: حدثني أبو التياح، عن أنس، عن النبي صلى الله عليه وسلم قال :
( يسروا ولا تعسروا وبشروا ولا تنفروا ).
[ 69 ] Enes r.a. Nebi (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’in şöyle söylediğini rivayet etmiştir: “Kolaylaştırın, zorlaştırmayım. Müjdeleyin, nefret ettirmeyin.AÇIKLAMA:
Zorlaştırmamın”: Bu söz aslında “kolaylaştırın” sözcüğünün gerektirdiği hususu açık olarak pekiştirmek için söylenmiştir. Nevevî şöyle demiştir: Hz. Peygamber (s.a.v.) sadece “kolaylaştırın” dese idi, bir kere kolaylık gösterdiği halde birkaç kez zorluk gösteren kişi de bu emre uymuş sayılabilirdi Oysa tüm durumlarda zorluğu ortadan kaldırmak için “zorlaştırmayın” İfadesini de söylemiştir.
Müjdeleyin”: Öğretimin başında korkutma, kötü bir şeyi haber verme nefreti gerektirdiğinden, “müjdeleyin” sözcüğünün karşılığı olarak “nefret ettirmeyin” denilmiştir. Bu sözden “yeni Müslüman olmuş kişinin kalbini İslam’a ısındırın, daha işin başında ona şiddetli davranmayın” anlamına gelir. Günahı engelleme durumunda da günahkar kişinin bunu kabul etmesi için insanın yumuşak davranması gerekir. İlim öğretiminin de aynı şekilde tedrice riayet ederek yapılması gerekir. Çünkü bir şey başlangıçta kolay olursa buna başlayan kişi bunu sever, sevinçle karşılar, sonuçta da çoğunlukla bu durum artar. Zıddı ise böyle değildir. Doğrusunu Allah bilir.
12. İlim Öğrenenler İçin Gün Belirlemek
70 – حدثنا عثمان بن أبي شيبة قال: حدثنا جرير، عن نصور، عن أبي وائل قال :
[ 70 ] Ebu Vail’in şöyle dediği rivayet edilmiştir: Abdullah insanlara her Perşembe vaaz verirdi. Bir adam ona: “Keşke bize hergün vaaz versen” dedi.Abdullah: “Sizi usandırma korkusundan dolayı bunu yapmıyorum. Nebi (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bizi usandırmamak maksadıyla vaaz vermek için uygun zamanlarımızı kolladığı gibi, ben de sizin istekli olduğunuz zamanları kolluyorum” dedi.
Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar