Sahih-i Buhari – 99. KADıNLAR ARASINDA ADALETLİ DAVRANMAZ (VE YÜCE ALLAH’IN): "NE KADAR İSTESENİZ BİLE KADINLAR ARASINDA ADALETLİ DAVRANAMAZSINIZ … ALLAH, LÜTFU GENİŞ OLANDIR, HAKiMDİR."(Nisa, 29-130) BUYRUĞU

باب: العدل بين النساء . { ولن تستطيعوا أن تعدلوا بين النساء – إلى قوله – واسعا حكيما} /النساء: 129، 130 /

99. KADıNLAR ARASINDA ADALETLİ DAVRANMAZ (VE YÜCE ALLAH’IN): “NE KADAR İSTESENİZ BİLE KADINLAR ARASINDA ADALETLİ DAVRANAMAZSINIZ … ALLAH, LÜTFU GENİŞ OLANDIR, HAKiMDİR.”(Nisa, 29-130) BUYRUĞU

AÇIKLAMA:

“Kadınlar arasında adaletli davranmak (ve yüce Allah’ın): “Ne kadar isteseniz bile kadınlar arasında adaletli davranamazsınlZ … ” (en-Nisa, 129) buyruğu.” Buhari, ayeti zikretmek sureti ile burada sözkonusu edilenin kadınlar arasında her bakımdan adaletli davranmak, hadis ile de adaletten kastedilenin, onların her birisine layık olanı vermek suretiyle aralarında eşitliği sağlamak olduğuna işaret etmektedir. Şayet hanımlarından her birisinin giyimini, nafakasını ve sırasını eksiksiz verecek ve yerine getirecek olursa, bunun dışında kalbin meyli yahut kendi hakkını bağışlamasından ötürü zarar görmesi sözkonusu değildir.

Dört Sünen sahibinin rivayet edip İbn Hibban ile Hakim’in sahih olduğunu belirttikleri Hammad İbn Seleme yolu ile Eyyub’dan, onun Ebu Kılabe’den, onun Abdullah İbn Yezid’den, onun Aişe’den rivayetine göre “Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem, hanımları arasında günlerini paylaştırır ve adaletli davranarak: Allah’ım, bu benim güç yetirebildiğim hususlardaki paylaştırmamdır. Senin malik olduğun, fakat benim sahip olamadığım hususlarda ise beni kınama, diye buyururdu.” Tirmizi dedi ki: Bununla sevgiyi ve muhabbeti kastetmektedir. İlim ehli bunu böylece açıklamışlardır.

Beyhaki de Ali İbn Ebi Talha yoluyla İbn Abbas’tan, yüce Allah’ın: “Yapamazsınız” buyruğu hakkında sevgi ve Cima’ hususunda diye açıkladığını rivayet etmektedir.

100. DUL KADINDAN SONRA BAKİRE İLE EVLENDİĞİ TAKDİRDE (NE YAPAR?)

حدثنا مسدد: حدثنا بشر: حدثنا خالد، عن أبي قلابة، عن أنس رضي الله عنه – ولو شئت أن أقول :

[ 5213 ] Halid’den, o Ebu Kılabe’den, onun Enes r.a.’dan rivayetine göre -Ebu Kılabe dedi ki: Arzu edersem Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem buyurdu da diyebilirim. Ancak (Enes)- şöyle dedi: “Sünnet olan, bakire ile evlendiği takdirde onun yanında (aralıksız) yedi gün kalması, dul kadın ile evlendiği takdirde onun yanında üç gün kalmasıdır. “

Diğer tahric: Tirmizî, Nikah; Müslim, Rada

101. BAKİRE ÜZERİNE DUL KADIN İLE EVLENECEK OLURSA (NE YAPAR?)

[ 5214 ] Ebu Kilabe’den, o Enes r.a.’den şöyle dediğini rivayet etmektedir: “Erkeğin dul kadından sonra bakire ile evlenmesi halinde yanında yedi gün (sıraya tabi olmayarak) kalıp sonra günlerini paylaştırması, bakire üzerine dul kadın ile evlenmesi halinde yanında (sıraya tabi olmayarak) üç gün kaldıktan sonra paylaştırması sünnettendir.”

Ebu Kılabe dedi ki: “Arzu edersem: ‘Enes bunu Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem’e ref’ ederek rivayet etmiştir’, de diyebilirim.”

AÇIKLAMA:

“Dedi ki: … Sünnettendir.” Yani bu, Nebi s.a.v.’in sünnetidir. Sahabinin sözünden ilk hatıra gelen ve anlaşılan budur. Hac bölümünde Salim İbn Abdullah İbn Ömer’in ez-Zühri, kendisine İbn Ömer’in hacılara: “Eğer sünneti istiyor isen sen Nebi s.a.v.’in sünnetini mi istiyorsun deyince, Salim’in ona: Onlar bu sözleriyle Nebi’in sünnetinden başkasını mı kastediyorlardı ki” şeklindeki sözleri geçmiş bulunmaktadır.

İbn Abdilberr der ki: Alimlerin cumhurunun kanaatine göre bu, zifaf dolayısıyla kadının bir hakkıdır. Yanında başka bir zevcenin olup olmaması arasında fark yoktur. Nevevi’nin de naklettiğine göre, eğer yanında başka zevcesi yoksa bu kadar süre kalmak müstehabdır. Aksi takdirde vacibdir. Bu nakil, ashab-ı kiramın çoğunluğunun söylediklerine uygun düşmektedir.

102. BÜTÜN HANIMLARINI DOLAŞARAK BİR DEFA ĞUSLEDEN KİMSE

حدثنا عبد الأعلى بن حماد: حدثنا يزيد بن زريع: حدثنا سعيد، عن قتادة: أن أنس بن مالك حدثهم: أن نبي الله صلى الله عليه وسلم كان يطوف على نسائه في الليلة الواحدة، وله يومئذ تسع نسوة .

[ 5215 ] Katade’den rivayete göre Enes İbn Malik r.a. kendilerine şunu tahdis etmiştir: “Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem bir tek gecede bütün hanımlarını dolaşırdı. O zaman onun dokuz hanımı vardı.”

103. ERKEĞİN, BİR GÜNDE BÜTÜN HANIMLARININ YANINA GİRMESİ

[ 5216 ] Aişe r.anha’dan, dedi ki: “Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem ikindi namazını bitirdikten sonra hanımlarının yanına girer, onlardan birisine yaklaşırdı.

(Bir keresinde) Hafsa’nın evine girdi ve daha önce kaldığından daha uzun bir süre kaldı … “

104. ERKEĞİN HASTALANDIĞINDA HANIMLARINDAN BİRİSİNİN EVİNDE BAKILMASI İÇİN ONLARDAN İZİN İSTEMESİ VE ONLARIN DA ONA İZİN VERMESİ

حدثنا إسماعيل قال: حدثني سليمان بن بلال: قال هشام بن عروة: أخبرني أبي، عن عائشة رضي الله عنها: أن رسول الله صلى الله عليه وسلم كان يسأل في مرضه الذي مات فيه: (أين أنا غدا، أين أنا غدا). يريد يوم عائشة، فأذن له أزواجه يكون حيث شاء، فكان في بيت عائشة

[ 5217 ] Aişe r.anha’dan rivayete göre “Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem vefatı ile neticelenen hastalığında Aişe’nin gününü kastederek: Yarın ben neredeyim, yarın ben neredeyim, diye sorardı. Hanımları nerede isterse orada olabileceğine dair ona izin verdiler. Bunun üzerine o da vefat edinceye kadar A-işe’nin evinde kaldı.

Aişe dedi ki: O, (sıraya göre dolaşmaya devam etmiş olsaydı bile) sıranın bana gelmesi gereken günde, benim evimde vefat etti. Başı benim gerdanım ile göğsüm arasında iken Allah ruhunu kabzetti ve onun tükürüğü benim tükürüğüme karıştı.”

AÇIKLAMA:

Bu hadise dair açıklamalar daha önce Meğazi bölümünün sonlarında Nebi s.a.v.’in vefatı anlatılırken (4442.hadiste) geçmiş bulunmaktadır. Hadisin burada zikredilmesinden maksat ise, onlara ayrılan günü sırayla paylaştırmanın bu hususta izin vermeleri ile artık ortadan kalkacağını belirtmektir. Çünkü onlar böylelikle günlerini evinde bulunduğu kadına hibe etmiş gibi oluyorlar.

105. ERKEĞİN HANIMLARINDAN BİRİSİNİ DİĞERLERİNDEN DAHA FAZLA SEVMESİ

حدثنا عبد العزيز بن عبد الله: حدثنا سليمان، عن يحيى، عن عبيد بن حنين، سمع ابن عباس، عن عمر رضي الله عنهم: دخل على حفصة فقال: يا بنية، لا يغرنك هذه التي أعجبها حسنها وحب رسول الله صلى الله عليه وسلم إياها. يريد عائشة، فقصصت على رسول الله صلى الله عليه وسلم فتبسم .

[ 5218 ] İbn Abbas r.a.’dan rivayete göre; Ömer r.a. Hafsa’nın yanına girerek: “Kızcağızım şu güzelliği ve Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem’in sevgisi dolayısıyla kendisini beğenen o kadının hali -Aişe’yi kastetmektedir- seni aldatmasın … dedi. (Ömer devamla dedi ki): Ben de (bunu) Rasulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem’e anlattım, o da gülümsedi.”