Sahih-i Buhari – 6. "(Ey Müminler!) Azık Edinin. Bilin Ki Azığın En Hayırlısı Takvadır"

باب: قول الله تعالى: {وتزودوا فإن خير الزاد التقوى} البقرة: 197 /.

6. “(Ey Müminler!) Azık Edinin. Bilin Ki Azığın En Hayırlısı Takvadır”

كان أهل اليمن يحجون ولا يتزودون، ويقولون: نحن المتوكلون، فإذا قدموا مكة سألوا الناس، فأنزل الله تعالى: {وتزودوا فإن خير الزاد التقوى }.

[ 1523 ] İbn Abbas r.a. şöyle anlatır: “Yemenliler hacca geldikleri zaman azık getirmezler ve “Biz tevekkül ediyoruz derler, Mekke’ye geldikleri zaman da insanlardan dilenirlerdi. Bunun üzerine Allah Teala, “(Ey Mu’minler) Azık edinin. Bilin ki azığın en hayırlısı takvadır”[Bakara 197] buyurmuştur.

AÇIKLAMA:

Mukatil İbn Hayyan şöyle anlatır: ‘Yukarıdaki ayet nazil olduğu zaman bir kimse ayağa kalkarak “Ey Allah’ın Resulü! Azık bulamıyoruz” dedi. Bunun üzerine Hz. Nebi, “Yüzünü insanlardan çevirecek ve kendine yetecek kadar azık edin. Edindiğiniz azıkların en hayırlısı takvadır” buyurdu.” Bu hadisi, İbn Ebu Hatim nakletmiştir.

el-Mühelleb şöyle demiştir: “Bu hadise göre, dilenmemek de bir nevi takvadır. Allah’ın, yüzsüzlük etmeyip dilenmeyenleri övmesi [Bakara 273] de bu görüşü desteklemektedir.

“Bilin ki azığın en hayırlısı takvadır”. Yani dilenerek insanlara eziyet vermekten kaçının. Bunda günah vardır.

Dilenmekle tevekkül yapılmış olmaz. Bir görüşe göre tevekkül, bütün sebeplere sarılıp elden gelen gayreti gösterildikten sonra sebeplere bakmamak (işi Allah’a bırakmaktır. Nitekim bir hadiste, “Deveni bağla ve sonra tevekkül et buyurulmuştur.