Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
37- Hz. Nebiin (s.a.v) Arkadaşları (Sahabe) Yolculukta İken Oruç Tutup Tutmama Konusunda Birbirlerini Kınamazlardı
[ 1947 ] Enes İbn Malik’in şöyle dediği nakledilmiştir: “Biz Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem ile birlikte yolculuk yapardık ve bu sırada oruç tutanlar tutmayanları, oruç tutmayanlar da tutanları kınamazdı.”AÇIKLAMA:
İmam Buharî, bir önceki konu başlığı altında yer verdiği hadisle ilgili yorumunu desteklemek için bu rivayete yer vermiştir. Çünkü ona göre yolculukta iken oruç tutmanın iyi olmayışı, oruç tuttuğu takdirde çok zor durumda kalanlar içindir. Bu şekilde zor durumda kalmayanlar ve rahatlıkla oruçlarını tutabilenler ise oruç tutup tutmamaları dolayısıyla kınanmaz.
38- Yolculukta İken İnsanların Görebileceği Şekilde Orucu Bozmak
[ 1948 ] Abdullah İbn Abbas r.a.’ın şöyle dediği nakledilmiştir: “Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem Medine’den Mekke’ye doğru yola çıktı. Usfan’a ulaşıncaya kadar oruçlu idi. Fakat daha sonra su istedi ve İnsanların görmesini sağlamak için aldığı suyu eliyle kaldırdı ve orucunu bozdu. Mekke’ye kadar böyle devam etti. Tüm bunlar Ramazan’da olmuştu.”Abdullah İbn Abbas şöyle derdi: “Resulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem kimi zaman oruç tutmuş kimi zaman da tutmamıştı. Bu bakımdan isteyen oruç tutar, isteyen tutmaz.”
AÇIKLAMA:
Halkın kendisine itibar ederek uyduğu kimseler böyle davranabilir. İmam Buharî bu başlık altında orucu bozmanın daha faziletli oluşunun sadece;
1- Oruç tutması halinde zor durumda kalacak olanlarla,
2- Veya kendini beğenme (ucub) ve gösteriş (riya) gibi kötü özelliklerden çekinenlerle
3- Ya da ruhsatı kullanmaktan kaçındığı izlenimi doğacak olanlarla ilgili olmadığına işaret etmiştir. Çünkü halkın itibar ederek kendisine uyduğu kimselerin orucu bozması da yerine göre daha uygun ve faziletli olabilir. Dolayısıyla yukarıda sayılan üç durumdan biri bir kimsenin başına gelir ve orucunu bozan liderine tabi olursa daha da faziletli bir iş yapmış olur.