Beyhaki Marifet – 3

Haccın Farz Olmasının Şartları 9159- Ebu Said’in rivayetinde Şafii şöyle dedi: Hac yapmayıp yürümeye gücü yetenin yürüyerek hac yapmasını müstehab görürüm, ancak bu vacip değildir. Çünkü Resulullah’ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem): “Hacca yol bulmak azık ve bineğe sahip olmaktır” buyurduğu nakledilmiştir. 9160- Ebu Abdillah’ın rivayetinde Şafii şöyle dedi: “Kişinin gücü yetse de yürüyerek hac yapmasının vacip olmadığına dair Resulullah’tan (Sallallahu aleyhi ve Sellem) rivayetler vardır. Ancak bunların bazısının isnadı munkatıdır. Bazısı ise ilim ehli tarafından sabit görülmemiştir.”(— Tirmizi, hac (813) ve İbn Mace, hac (2896), 9161- Şafii, sabit (sahih) görülmeyen rivayetlerden şunu kasdetmiştir: Muhammed b. Abbad b. Cafer der ki: Abdullah b. Ömer’in yanında oturduğumuzda şöyle dediğini işittim: Bir adam Resulullah’a (Sallallahu aleyhi ve Sellem): “Hac nedir?” diye sorunca, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): “Üstü başı perişan olacak şekilde onu eda edendir” buyurdu. Başka bir adam kalkıp: “Ey Allah’ın Resulü! Hangi hac daha üstündür?” diye sorunca, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): “Telbiyesi yüksek sesle getirilen ve kurban da kesilen hacdır” buyurdu. Başka bir adam kalkıp: “Ey Allah’ın Resulü! Ayette ifade edilen yol bulmadan (sebil) kasıt nedir?” diye sorunca, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): ”Azık ve binektir” buyurdu.(— Tirmizi, hac (813) ve İbn Mace, hac (2896). 9162- Beyhaki der ki: “ilim ehlinden bazıları bu hadisin İbrahım b. Yezid el-Huzi’den rivayet edilmesi ve Yahya b. Main ve başkalarının onu zayıf görmesi sebebiyle, hadisin sabit olduğunu kabul etmemişlerdir.” 9163- Hadis, zayıf olan başka yollarla da nakledilmiştir. 9164- Enes’in bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): “Hacca yol bulmak azık ve bineğe sahip olmaktır” buyurdu.(— Beyhaki, es-Sünenu’l-Kübra (4/330, 331). 9165- Şafii’nin Hasan’dan bildirdiğine göre Resulullah’a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hacca yol bulmak (sebil) sorulunca: “Azık ve bineğe sahip olmaktır” buyurdu. 9166- Şafii der ki: “Hadisin isnadı kopuktur. Bu hadis, “Sevri – Yunus Hasan – annesi” kanalıyla Hz. Aişe’den mevsul olarak ta nakledilmiştir; ancak mahfuz değildir.” 9167- Şafii, el-Kadim’de (isnadını vererek) der ki: İbn Abbas: “Hacca yol bulmak, hac yapma imkanı olup hacca engel bir durumun olmamasıdır” dedi. 9168- Aynı manada bir hadis başka bir yolla İbn Abbas’tan, yine İkrime kanalıyla İbn Abbas’tan, Ömer b. el-Hattab’ın da dediği gibi: “Hacca yol bulmak, azık ve bineğe sahip olmaktır” şeklinde nakledilmiştir. 9169- İbn Abbas’ın bildirdiğine göre Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: “Hacca niyetlenen kişi, bunu en kısa zamanda lfa etsin” buyurmuştur. Başka bir rivayette ise: “Zira kişi ne zaman hasta düşer, ne zaman işi çıkar bilemez” buyurmuştur. (— Ahmed, Müsned (1/225) ve Ebu Davud, hac (1732). 9170- Başka bir rivayette: “Zira hasta düşebilir, bineği kaybolabilir veya işi çıkabilir” buyurmuştur.(— Beyhaki, es-Sünenu’l-Kübra (4/340). 9171- Aynı zamanda bu hadis İbn Abbas vasıtasıyla Fadl b. Abbas’tan veya ikisinden birinden nakledilmiştir.(— İbn Mace, hac (2883). Hac İçin Borçlanmak