Muvatta – M U V A T T A

KİTABU’L-CUM’A

5 – باب مَا جَاءَ فِي السَّعْيِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ

5.Cuma Günü (Namaza) Koşma Hakkında

حَدَّثَنِي يَحْيَى، عَنْ مَالِكٍ، أَنَّهُ سَأَلَ ابْنَ شِهَابٍ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ : ( يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا نُودِيَ لِلصَّلاَةِ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَاسْعَوْا إِلَى ذِكْرِ اللَّهِ ) [الجمعة : 9] فَقَالَ ابْنُ شِهَابٍ : كَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَقْرَؤُهَا إِذَا نُودِيَ لِلصَّلاَةِ مِنْ يَوْمِ الْجُمُعَةِ فَامْضُوا إِلَى ذِكْرِ اللَّهِ.

İmam Malik îbni Şihab’a: «Ey mu’minler! Cuma günü namaza çağrıldığında Allah’ı zikre (Cuma namazına) koşun» [Cuma 9] ayetini sordu.

İbni Şihab da; Ömer b. el-Hattab (r.a.) ayeti; Cuma günü nanaza çağrıldığında Allah’ın zikrine (namaza) gidin, şeklinde okurdu diye cevap verdi.

قَالَ مَالِكٌ : وَإِنَّمَا السَّعْيُ فِي كِتَابِ اللَّهِ الْعَمَلُ وَالْفِعْلُ، يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى : ( وَإِذَا تَوَلَّى سَعَى فِي الأَرْضِ ) [البقرة : 205] وَقَالَ تَعَالَى : ( وَأَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَى وَهُوَ يَخْشَى ) [ عبس : 9,8] وَقَالَ : ( ثُمَّ أَدْبَرَ يَسْعَى ) [النازعات : 22] وَقَالَ : ( إِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتَّى ) [ الليل : 4].

İmam Malik der ki: Kur’anı Kerim’de geçen say kelimesi, mel ve fiil manasınadır. Şu ayetlerde olduğu gibi:

«Dönünce yeryüzünde fesat çıkarmak için koşar (çalışır)…»[Bakara 205]

«Fakat Rabbinin azabından korkarak koşup gelen…»[Abese 8,9]

«Sonra koşarak döndü.»[Naziat 22]

«Şüphesiz sa’yiniz (amelleriniz ve çalışmalarınız) çeşit çeşittir.»[Leyl 4]

İmam Malik şöyle demiştir: Allah Teala’nın, kitabında zikrettiği sa’y kelimesi, kişinin ne ayaklarıyla koşması, ne de hızlı yürümesidir. Bu kelimeden murad, sadece amel ve iş’tir.