SÜNEN EBU DAVUD
MENASİK BAHSİ
63. Arafat’tan (Müzdelîfe’ye) Hareket
İbn Abbâs’tan; demiştir ki: Resûlullah (S.A.V.) (hayvanının) arkasında Usâme (b. Zeyd) olduğu halde (Arafat’tan Minâ’ya) ağır ağır indi ve; “Ey İnsanlar! Yavaş olunuz. Çünkü at(ları) ve develeri koşturmak hayır değildir” buyurdu. (İbn Abbâs) dedi ki: Artık ben Müzdelife’ye varıncaya kadar (hayvanların) şahlanıp koştuklarını görmedim.
(Diğer râvi) Vehb (de bu hadise şunları) ilave etti: Sonra (hayvanının) arkasına el-Fadl b. Abbas’ı bindirdi ve; “Ey insanlar, at(ları) ve deve(leri) koşturmak hayır değildir. Yavaş olunuz” buyurdu. (İbn Abbâs) dedi ki: Artık ben Minâ’ya varıncaya kadar (hayvanların koşmak için) ön ayaklarını kaldırdıklarını görmedim.
İzah:
Buhârî, hac; Ahmed b. Hanbel, I, 269, 277.
Buhârî’nin rivayetinden anlaşıldığına göre Nebi (S.A.V.) Veda Haccında Arafat’tan Müzdelife’ye hareket edilirken arkadan gelmekte olan bazı hacıların bağırıp çağırarak develerini döğdüklerini görünce bu sözü söylemiştir. Hanefî ulemâsından Aliyyü’l-Kârî’nin beyânına göre Resul-i Ekrem Efendimiz bu sözüyle “Hayvanlara eziyet etmek gibi dince yasak edilen hareketlerle ne kadar da acele edilse hayra erişilemez. Aslında hayırda yarışmak ve hayra koşmak dince makbul bir harekettir. Fakat bu hayra koşuş aynı zamanda bir günâhı irtikâbı da beraberinde getirmemelidir” demek istemiştir. [Aliyyu’l-Kârî; Mirkâtu’l-Mefâtîh, III, 222.]
Resul-i Ekrem Efendimizin hayvanları zorlayarak koşturmayı yasaklaması üzerine bu hayvanların bir daha koştuklarının görülmemesinden, sürücülerinin onları bundan sonra zorlamadıkları anlaşılıyor.
Metinde iki defa geçen “Artık ben Müzdelife’ye varıncaya kadar hayvanların şahlanıp koştuklarını görmedim” sözü tbn Abbas’a ait olabileceği gibi, Üsâme b. Zeyd’e ait de olabilir. Çünkü Ahmed b. Hanbel’in rivayetinde bu sözün Hz. Üsâme’ye ait olduğu belirtiliyor.[482]
Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar