Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALAT BAHSİ
149-150. Rüku’ Ve Secdede Kalmanın Müddeti
es-Sa’dî, babasından yahut amcasından (rivayetle) demiştir ki: Nebi (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’i namazında iken gözetledim rüku ve secde halinde iken üç kere “subhanellahi ve bihamdih” diyecek kadar rüku’ ve secde halinde dururdu.
Diğer tahric: Ahmed b. Hanbel, V, 271.
AÇIKLAMA:
“Ramaktu” kelimesi birinci babdandır, “baktım” ve “gözetledim” anlamına gelir.
“Yetemekkenu” kelimesi ise, Ahmed b. Hanbel’in Miisned’inde”kalırdı”, dururdu” şeklinde geçmektedir.[Ahmed b. Hanbel, V, 271.] “Yetemekkenü” kelimesi organların namaz esnasında gerek rüku’, gerek secde ve gerekse kıyamda iyice yerleşmesi neticesinde sükunete ve karara erişmesi, mutmain olması bu rükünleri yaparken ağır ağır her uzvun o rükne iştirak etmesi demektir. Bilindiği gibi buna “ta’dil-i erkan” denir ki, rükünleri doğru yapmak anlamına gelir. Hatırlanacağı üzere ta’dil-i erkana riayet etmek İmam-ı Azam ve İmam Muhammed’e göre vacibdir. İmam Ebu Yusuf’a göre ise, bir rükün olduğundan farzdır.
İbn Kayyım el-Cevzî Zadü’l-Me’ad isimli eserinde bu hadisin zayıf olduğunu söylemekte, şayet sahih olduğu kabul edilse bile Resul-i Ekrem ( Sallallahu aleyhi ve Sellem )’in rüku’ ve secdede iken on defa “sübhanellah” dediğini ifade eden Sahih Hadislere ters düştüğünü ayrıca es-Sa’dîn kimliğinin bilinmediğini amcasının veya babasının Resul-i Ekrem ile bir kere namaz kıldığını halbuki Resul-i Ekrem’in rüku’da ve secdede on kere “sübhanelllah” dediğini rivayet eden Enes (r.a.) gibi ravilerin ömürlerinin Hz. Nebiin yanında geçtiğini söyleyerek bu hadisin zayıf olduğuna hükmetmektedir.
Yine İbn Kayyım Resul-i Ekrem’in rüku ve secdede iken üç kere “sübhanallah” dediğini ifade eden hadisleri Resul-i Ekrem’in hasta olması gibi arızî sebeblere bağlamakta, – tabii hallerinde iken ondan aşağı “sübhanallah” demediğini söylemektedir.