Sünen-i Ebu Davud – SÜNEN EBU DAVUD

SÜNEN EBU DAVUD

EDEB BAHSİ

DEVAM: 89. Esnemek Konusunda (Gelen Hadisler)

Süheyl’in (yine İbn Ebi Said el-Hudrî ve onun babası yoluyla yaptığı) diğer bir rivayete göre Rasûlullah (s.a.v.) (şöyle) buyurmuştur: “(Birinizin) namazda esne(mesi gel)diği vakit gücü yettiği kadar ona engel olmaya çalışsın.”

İzah:

Müslim, zühd

Esnemek: Vücuda gevşeklik verir. Bu ise şeytanın işine yarar. Bu bakımdan esneyen bir kimse ister istemez, hayırlı işlerden uzak kalır ve başarısızlığa düşer. Bu da netice itibariyle şeytanın, o kimsenin içine girip kendisine hâkim olmasına denktir hadisedir.

Namaz içerisindeki esneme ise kişiye gaflet verip, onu namazın özü olan huşu ve hudû’dan alıkoyar. Şeytanın namaz kılan bir kimseye yapa­bileceği en büyük kötülük budur.

Hadis-i şerifi bu noktadan ele alarak açıklamamız mümkün olduğu gi­bi zahiri manasına alarak “esneyen bir kimsenin ağzından içerisine şey­tanlar girip, ona zarar verebilir” şeklinde açıklamamız da mümkündür.

Binaenaleyh esnemesi gelen bir kimse gücü yettiğince onu önlemeye ça­lışmalı, mideyi şişirmek, gaflet meclislerinde bulunmak gibi esnemeye sebep olacak hallerden kaçınmalı ve eğer bütün gayretine rağmen buna mu­vaffak olamamışsa elini ağzına koyarak esneme anında yüzünün alacağı çirkin manzarayı gizleyerek şeytana fırsat vermemelidir. Hafız Irakî’nin Tirmizi üzerine yazdığı şerhindeki açıklamasına göre, bu hadisin bazı riva­yetlerinde mutlak esnemeden bahsedilirken, bazılarında namazda esneme­den bahsedilmesi “namazda esneme” payının “mutlak esnemeyi” de ka­yıtladığını, binaenaleyh engellenmesi istenen esnemenin namazdaki esne­me olduğunu gösterir. Çünkü şeytan namazda insana her zamankinden da­ha fazla zarar vermek ister. Ayrıca namazda esnemenin diğer zamanlarda­ki esnemeden daha çirkin olduğunda şüphe yoktur. Bu namaz dışında esne­menin bir sakıncası olmadığı anlamına gelmez. Çünkü ister namaz içerisin­de olsun, ister namaz haricinde olsun esnemek şeytandandır, (bk. 5028 no-lu hadis). Öyleyse her iki halde de esnemek mekruhtur. Fakaz namaz içeri­sindeki o esnemenin keraheti daha da şiddetlidir. İbn el-Arabî de bu görüştedir.