Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALAT BAHSİ
DEVAM: 97. Kadın Safları Ve Birinci Saftan Geri Durmanın Keraheti
Aişe (radiyallahu anha)’dan; demiştir ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: “Bir kavim birinci saftan geri durmaya devam ederse Allah da onları ateşte(n çıkarmayı) geciktirir.”
Diğer tahric: Beyhakî, S. kübra, III, 103.
AÇIKLAMA: Bir önceki hadis-i şerifte beyan edilen birinci saftaki fazilet ve sevaba değer vermeyerek devamlı geri saflarda namaz kılmayı adet haline getirenler için bu hadis-i şerifte şiddetli bir tehdit vardır. Bu tehditten anlaşılıyor ki, birinci saflardan geri durmayı alışkanlık haline getiren kimseler sonunda Cehennemlik olur. Hem de mü’minlerin ilk Cehennemden çıkanlarından olamazlar ve Cehennemden en son çıkacak kimseler zümresinden olurlar. Çünkü cezalar ameller cinsindendir. Yahut da Allah bunları Cennetine en sonra koyacak veya asi mü’minlerin gireceği Cehennem’in en alt tabakasına atacaktır.
Nevevî’ye göre bu cümlenin anlamı “Allah onları rahmetinden, o büyük fazl ü kereminden, yüksek derecelerden ve ilimden mahrum eder” demektir.
Bazı alimler de bu cümleye şu isabetli manayı vermişlerdir: “Bu cümledeki tehdid, birinci saflardan kaçma alışkanlığı, kendisini namazı tehir alışkanlığına ve nihayet namazı terke götüren kişilere yöneliktir. Çünkü namazım cemaatle kılan kimse arka saflarda bile kılsa, Cennete hak kazanacağından ateşe atmakla ilgili tehdid ancak namazı terk eden kimseler için söz konusudur.” [bk. el-Menhel, V, 70]
Taberanî’nin İbn Abbas’dan rivayet ettiği bir hadiste Nebi (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Kim birisine eziyet etme korkusuyla ön safa geçmekten vazgeçerse, Allah ona birinci saffın faziletini kat kat ihsan eder.”[Heytemî, Mecmeüz-Zevaid, II, 95.] Nesaî ve İbn Mace, ön safta namaz kılanlara Nebi (s.a.v.)’in üç defa dua ettiğini, Buharî ve Müslim de; “Eğer insanlar birinci saffın faziletini bilselerdi, arkasından (birini saffa geçmek için) kur’a çekmekten başka bir yol bulmasalar aralarında kur’a çekerlerdi” hadis-i şerifini zikretmektedirler.