Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
NİKAH BAHSİ
DEVAM: 12. Bir Nikah Altında Toplanması Caiz Olmayan Kadınlar
el-Misver b. Mahreme Resulullah (s.a.v.)’i minber üzerinde (şöyle) buyururken işittiğini söylemiştir: “Hişam b. Mugîre oğulları kızlarını Ali b. Ebî Tâlib’e nikahlamak için benden izin istediler. Ben izin vermiyorum. Tekrar ediyorum; İzin vermiyorum. Tekrar ediyorum; izin vermiyorum. Ancak Ebû Tâlib’in oğlu (Ali) benim kızımı boşayıp onların kızıyla evlenmek isterse o başka. Çünkü kızım benden bir parçadır. Onu rahatsız eden şey beni rahatsız eder ve onu üzen şey benî de üzer.”
İhbar (yani; “haddeseni Abdullah b. Ebî Müleyke) ta’biri Ahmed b. Tunus’un rivayetinde yer almaktadır
İzah:
Buhârî, fedâilü’s-sahâbe, nikâh; Müslim, fedâilü’s-sahâbe. Tirmizî, menâkıb; İbn Mâce, nikâh; Ahmed b. Hanbel, IV, 5, 326.
Resûl-i Ekrem’in halka hitaben konuşmayı yapmasının sebebi, bazı kaynaklarda bizzat Hişâm oğullarının kendisine gelerek Hz. Ali’nin Ebû Cehl’in kızıyla evlenmesi için izin istemelerine bir başka rivayette ise, bizzat Hz. Ali’nin Ebû Cehl’in kızını istemesine ve Hz. Ali’nin bu teşebbüsünü duyan Hz. Fâtıma’nın Hz. Peygambere gidip şikâyette bulunmasına bağlanmaktadır.
Hâkim’in İsmail b. Ebî Hâlid vasıtasıyla Hanzala’dan rivayet ettiği bir habere göre Hz. Ali bizzat kendisi giderek Ebu Cehl’in kızına dünürlük yapmış, kızın orada bulunan akrabaları Hz. Ali’yi bu fikrinden caydırmak istemişler ve sonra gelip bu mevzuyu Resul-i Ekrem ile müzakere etmişler. İşte bunun üzerine Hz. Peygamber halka hitaben bu konuşmayı yapmıştır. Yine Hâkim’in Süveyd b. Gafaie’den sağlam senedle rivayet ettiği bir hadiste de Hz. Ali’nin, kızın amcası el-Hâris b. Hişâm’a vararak yeğenine dünürlük yaptığı hemen arkasından da istişare etmek üzere Resûl-i Ekrem’e geldiği ve aralarında şu konuşmanın geçtiği kaydedilmektedir. Resûl-i Ekrem:
“Sen bana bu kızın hasebini ve nesebini mi sormak istiyorsun?” Hz. Ali:
Hayır, fakat sen bana izin verirsen evleneceğim, Resûl-i Ekrem:
“Hayır, izin vermem, Fâtima benden bir parçadır. Onun bundan son derece üzüleceğini zannediyorum.” Hz. Ali:
Senin hoş görmediğin bir şeye asla yanaşmam.
Bu konuşmadan sonra Hz. Ali o kızla evlenme sözünü bir daha ağzına almadı.”
Resûl-i Ekrem’in “ben izin vermiyorum” sözünü üç kere tekrar etmekle bu fikrinde kararlı olduğunu, ileride bu fikrinden asla dönmeyeceğini vurgulamak istemiştir.
Hadisin senedinden de anlaşılacağı üzere bu hadisin musannif Ebû Davud’a birisi Ahmed b. Yûnus diğeri de Kuteybe b. Saîd olmak üzere iki ayrı râvi nakl etmiştir. Bunlardan Ahmed b. Yunus bu hadisi “ihbar ifade eden: bana haber verdi” sözüyle yani metinde görüldüğü şekilde rivayet etmiştir. Diğer râvi ise “An İbn Ebî Müleyke: İbn Ebu Müleyke’den” tabiriyle rivayet etmiştir. Bilindiği gibi ihbar ifade eden tâbirlerle rivayet edilen hadisler, “an” sözüyle rivayet edilen mu’an’an hadislere nisbetle daha sağlamdır.