Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
CENAİZ BAHSİ
41-42. Cenazenin ateşle Uğurlanması (Caiz Midir?)
Ebû Hureyre’den (rivayet olunduğuna göre) Nebi (s.a.v.); “Sesle ve ateşle cenazenin peşinden gidilemez.” buyurmuştur.
(Bu hadisi musannif Ebû Davud’a rivayet eden) Harun (b. Abdullah bu rivayetine) şunları da ekledi: “Cenazenin önünde de yürünmez.”
İzah:
Feryad-u figan ederek cenazenin peşinden gitmek mutlak surette caiz olmadığı gibi, meşaleler ve benzeri ateşlerle cenazenin peşinden gitmek de caiz değildir.
Bu mevzuda Hanefi fıkıh kitaplarından el-Bedayi isimli eserde şöyle deniyor: Nebi (s.a.v.), bir cenaze kabre götürülürken bir kadının elinde bulunan bir buhurdanlıkla cenazeyi takib ettiğini görünce, onu azarladı ve kovdu, kadın da oradan uzaklaşarak, ileride bulunan tepelerin arkasına saklandı. Ebû Hüreyre (r.a) de ölmeden önce “Benim arkamdan buhurdanlık taşımayınız. Çünkü bu ehl-i kitabın adetlerindendir. Onlara benzemek çirkin bir iştir.” diye vasiyyette bulundu.
Bu hadislerdeki yasağın şumülü içerisine 3127 numaralı hadiste söz konusu edilen ölünün arkasından yüksek sesle ağlamak girdiği gibi, yüksek sesle Kur’an okuyarak, zikrederek, davul veya boru çalarak, cenazeyi takibetmek de girmektedir.
Taberânî’nin Zeyd b. Erkam’dan rivayet ettiğine göre, Hz. Nebi şöyle buyurmuştur: “Gerçekten Allah üç yerde sükut etmeyi sever. Kur’an okunurken, harb edilirken ve cenazenin yanında iken.” İbn Mace’nin Ebû Bürde’den rivayet ettiğine göre, Ebû Musa (r.a) ölümü yaklaşınca “Beni buhurdanlıklarla takip etmeyiniz.” diye vasiyyet etmiş. Etrafında bulunanlar da ona: “Bu hususta (Hz. Nebiden) bir şey mi işittin?” demişler. O da: “Evet Rasûlüllah (s.a.v.)’den işitmiştim” karşılığını vermiş.
Hz. Aişe (r.a) ile Ubade b. es-Samit, Ebû Hureyre, Ebû Sâid-el-Hudri ve Esma bint Ebû Bekr (r.a) in de bu şekilde vasiyyette bulundukları rivayet olunmuştur.