Hadis Ansiklopedisi Trke Hadis Kaynaklar
SÜNEN EBU DAVUD
SALATU’L-İSTİSKA BAHSİ
DEVAM: 4. (Her Rekatte) Dört Rükû’ Vardır Diyenlerin Delilleri
Nebi (S.A.V.)’in hanımı Âişe (r.anha)’dan; demiştir ki: Resûlullah (S.A.V.)’in sağlığında güneş tutuldu. Efendimiz hemen mescide gidib (namaza) durdu ve tekbir aldı. İnsanlar da onun peşinde saf tuttular. Hz. Peygamber uzun uzun okudu, sonra tekbir alıp rükû’a vardı (ve) uzun zaman rükû’da kaldı. Sonra başını kaldırıp “Semiallahu limen-hamideh, Rabbena ve leke’I-hamd” dedi ve kıyama durdu. Yine uzun uzun okudu, (ama) bu ilk kıraatten daha az idi. Bilâhere tekrar tekbir alıp uzun bir rükû’ yaptı. Bu rükû evvelkinden daha kısa idi. Sonra “Semiallahu limen hamideh Rabbena ve leke’I-hamd” dedi. Diğer rekâtte de bunlar (ilk rekattakiler) gibi yapıp dört rükû ve dört secdeye tamamladı. Resûlullah namazdan ayrılmadan önce güneş açıldı.
İzah:
Buhârî, istiskâ; Müslim, istiskâ; Nesâî, küsûf; ibn Mâce, ikâme
Hadis-i şerifteki “İnsanlar da onun peşinde saf tuttular” ifadesi Küsûf namazının cemaatle kılınacağına delil kabul edilmiştir. Şafiî ve Ahmed b. Hanbel’in mezhebi böyledir. Mâlikîler, ay tutulması İle güneş tutulmasının arasını ayırmışlar birincisinin tek tek, ikincisinin ise, cemaatle kılınacağını söylemişlerdir. Hanefîlerin görüşü de Mâlikilerin-kine benzer. Ancak ay tutulduğunda kılınan (husuf) namazının camide cemaatle kılınması İmam-i Azam’a göre sünnet olmamakla beraber caizdir. Mâlikîlerde ise hiç caiz değildir.
Hanefî ve Mâlikîlerin bu namazların arasım ayırmalarının sebebi gecelerin karanlık olması dolayısıyla cemaatin toplanma güçlüğüdür.
Yine bu hadis küsüf namazının her rekatte ikişer olmak üzere dört rükû’lü olduğunu söyleyenlerin görüşüne delildir. Bunun, Şafiî, Mâlik ve Ahmed (b. Hanbel’e göre olduğu daha evvel belirtilmişti.
Hz. Peygamber’in rükû’dan kalkarken hem “semiallahü limen hamideh” hem de “Rabbena ve leke’I-hamel” demesi, imamın namazda bunları beraberce söyleyebileceğine delil sayılmıştır.